W przypadku ochrony silnika dobór odpowiedniego filtra oleju smarowego ma kluczowe znaczenie, lecz dostępny asortyment może niekiedy powodować pewne zamieszanie. Filtry pełnoprzepływowe, obejściowe i kombinowane pozwalają realizować różne cele. Wiedząc, jak działają, możesz podejmować lepsze decyzje dotyczące konserwacji.

Przyjrzyjmy się bliżej kluczowym różnicom pomiędzy poszczególnymi typami filtracji oraz ich zaletom.

Czym jest filtracja pełnoprzepływowa?

Filtry pełnego przepływu to najczęstszy rodzaj filtrów, jakie wykorzystuje się obecnie w silnikach. Odfiltrowują one 100% oleju, zanim powróci on do silnika, zapewniając niezwykle ważną ochronę przed zanieczyszczeniami powodującymi zużycie tego sprzętu.

Kluczowe zagadnienia dotyczące filtrów pełnego przepływu:

• Niskie początkowe spadki ciśnienia przyspieszające zamknięcie zaworu obejściowego
• Maksymalny przepływ olejów przy utrzymaniu niskiej straty ciśnienia w filtrze
• Wysokiej jakości media, takie jak Donaldson Synteq™, wychwytujące i zatrzymujące niewielkie cząstki
• Wysoka zdolność zatrzymywania zanieczyszczeń pozwalająca zmaksymalizować okres żywotności
• Filtry pełnego przepływu mogą obejmować zawór obejściowy, który zapewnia przepływ oleju w przypadku znacznego obciążenia mediów lub w warunkach rozruchu na zimno.

Czym jest filtracja obejściowa?

Zasada działania filtrów obejściowych jest nieco inna. Nie oczyszczają one całego przepływu oleju, lecz przyjmują około 10% przepływu oleju i zwracają oczyszczony olej z powrotem do miski olejowej. Tę oddzielną ścieżkę przepływu oleju określa się niekiedy mianem pętli typu „kidney loop”.

Główne zalety filtrów obejściowych to między innymi:

• Poprawa poziomu czystości oleju: Niejednokrotnie zawierają one wysoce wydajne lub wgłębne media, co przekłada się na wyższą czystość oleju lub umożliwia jego doczyszczenie.
• Zwiększona pojemność oleju: Zwiększają one objętość układu, umożliwiając wydłużenie całkowitego okresu żywotności oleju.
• Z uwagi na to, iż są one wyposażone w osobny obwód, pierwotny przepływ oleju w silniku nie ulega przerwaniu.

A jak sprawa wygląda w przypadku filtrów kombinowanych (dwustopniowych)?

Niektórzy producenci mają w swojej ofercie filtry kombinowane, określane niekiedy jako dwustopniowe. Zgodnie z pierwotnym założeniem taka koncepcja ma za zadanie łączyć w sobie zalety filtracji pełnoprzepływowej i obejściowej. Choć na pierwszy rzut oka tego rodzaju rozwiązanie może się wydawać wyjątkowo wydajne, często powoduje konieczność pójścia na pewien kompromis:

• Wyższe opory: Obejmująca dwa media konstrukcja może powodować większe straty ciśnienia w filtrze, zwłaszcza podczas rozruchów na zimno.
• Ograniczony poziom ochrony podczas uruchamiania: Zimny, ciężki olej może powodować wydłużenie okresu otwarcia zaworu obejściowego, przez co do silnika mogą przedostawać się większe ilości nieprzefiltrowanego oleju.
• Opóźniona wydajność: Bardziej wydajne media obejściowe mają z natury większe opory, początkowo kierując większość przepływu oleju przez media o pełnym przepływie charakteryzujące się niższą wydajnością.

Podsumowując: choć kombinowane filtry smaru mają za zadanie realizować oba cele, mogą jednocześnie powodować pogorszenie wydajności filtracji oraz narażać silniki na utrzymujące się dłuższy czas ryzyko podczas rozruchów na zimno.

Uwaga: Tego typu filtry kombinowane niejednokrotnie błędnie określa się mianem „filtrów obejściowych”. Prawdziwe układy obejściowe to systemy o konstrukcji typu kidney loop zaprojektowane w celu doczyszczania olejów. Nie należy mylić filtrów kombinowanych z filtrami pełnoprzepływowymi wyposażonymi we wbudowane zawory obejściowe.

Rola zaworów obejściowych

Choć wszyscy wiemy, że silniki wymagają do swojej pracy czystego oleju, usunięcie go z nich może mieć katastrofalne skutki.    Zawory obejściowe stanowią swego rodzaju zabezpieczenia umożliwiające stały przepływ oleju nawet wówczas, gdy warunki są dalekie od idealnych, przykładowo podczas rozruchów na zimno bądź zapełnienia filtra.

Ważne informacje dotyczące zaworów obejściowych:

• Mogą być wbudowane w głowicę filtra lub stanowić część samego filtra.
• Podczas normalnej pracy zawory obejściowe muszą być zamknięte, co pozwala zagwarantować przefiltrowanie całego oleju.
• Powinny otwierać się jedynie wówczas, gdy jest to konieczne, co pozwala chronić silnik przed brakami oleju.

Dlaczego filtry pełnoprzepływowe nadal cieszą się wiodącą pozycją

Każda konstrukcja filtra oleju musi uwzględniać trzy kluczowe czynniki:

• Wydajność: poziom skuteczności w zakresie usuwania i zatrzymywania zanieczyszczeń
• Zdolność zatrzymywania: ilość zanieczyszczeń, jaką dany filtr jest w stanie pomieścić przed przejściem do układu obejściowego
• Opory: poziom swobodnego przepływu oleju przez wkład

Filtry pełnoprzepływowe firmy Donaldson wyposażone w media Synteq pozwalają utrzymać odpowiednią równowagę. Oto, co je wyróżnia:

• Wysoka skuteczność filtracji
• Niewielkie straty ciśnienia podczas rozruchu na zimno
• Długa żywotność

Dla porównania: filtry dwustopniowe często charakteryzują się zwiększonymi oporami podczas rozruchu na zimno i mogą powodować skrócenie okresów między przeglądami.

Podsumowując:

Choć filtry kombinowane mogą na pierwszy rzut oka stanowić wygodne rozwiązanie, pełnoprzepływowa filtracja smaru gwarantuje doskonałą ochronę silnika, która nie wymaga aż tak dużych kompromisów. W przypadku, jeśli filtry pełnoprzepływowe są wykonane z zaawansowanych mediów syntetycznych, takich jak Donaldson Synteq™, gwarantują wysoką wydajność i niezawodność, na które możesz liczyć.